|
Adalet Bakanlığından:
CEZA MUHAKEMESİ
KANUNU GEREĞİNCE MÜDAFİ VE VEKİLLERİN
GÖREVLENDİRİLMELERİ İLE YAPILACAK ÖDEMELERİN USUL VE
ESASLARINA
İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu
Yönetmeliğin amacı, Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince
soruşturma ve kovuşturma makamlarının talebi üzerine müdafi
veya vekillerin görevlendirilmeleri ile bu kişilere yapılacak
ödemelere ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu
Yönetmelik, Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince müdafi veya vekil
görevlendirilmesi ile bu kişilere yapılacak ödemeleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu
Yönetmelik, 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi
Kanununun 150, 234 ve 239 uncu maddeleri ile 23/3/2005 tarihli
ve 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama
Şekli Hakkında Kanunun 13 üncü maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu
Yönetmelikte yer alan;
a)
Baro: Hukukî yardımın yapılacağı yerin bağlı bulunduğu baroyu,
b)
Kovuşturma: İddianamenin kabulüyle başlayıp hükmün
kesinleşmesine kadar geçen evreyi,
c)
Soruşturma: Yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden;
kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilen hâllerde bu kararın
kesinleşmesine, kamu davası açılan hâllerde ise iddianamenin
kabulüne kadar geçen evreyi,
ç)
Tarife: Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli
Hakkında Kanunun 13 üncü maddesi gereğince Türkiye Barolar
Birliğinin görüşü alınarak her yıl Adalet ve Maliye
Bakanlıklarınca hazırlanan ve müdafi veya vekillere ödenecek
meblâğları gösteren tarifeyi,
d)
Ücret: Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince baro tarafından
görevlendirilen müdafi veya vekile Tarife gereğince ödenecek
meblâğ ile 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu
hükümleri uyarınca mutat olan taşıta göre gerçek masraf
üzerinden yapılan zorunlu yol giderlerini, acele ve zorunlu
hâllerde ise bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinin birinci
fıkrasında sayılan mercilerin uygun görmesi üzerine mutat
taşıt dışındaki araçlarla yapılan zorunlu yol giderlerini,
ifade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Müdafi veya
Vekillere İlişkin Hükümler
Müdafi veya vekillerin görevlendirilmesi
MADDE 5 – (1) Şüpheli
veya sanıktan kendisine bir müdafi seçmesi istenir. Müdafi
seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse, görevlendirilecek
müdafie yapılacak ödemelerin yargılama giderlerinden
sayılacağı ve mahkûmiyeti hâlinde kendisinden tahsil edileceği
hususu hatırlatılarak talep ettiği takdirde barodan bir müdafi
görevlendirmesi istenir.
(2)
Şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede
malûl veya sağır ve dilsiz ise ya
da hakkında alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını
gerektiren bir suçtan dolayı soruşturma
ya da kovuşturma yapılıyorsa istemi aranmaksızın
barodan bir müdafi görevlendirmesi istenir. Ancak bunun için
şüpheli veya sanığın müdafiinin olmaması şarttır.
(3)
İkinci fıkrada sayılan hâllerde kovuşturma aşamasında sanığa
iddianamenin tebliği için çıkarılan çağrı kâğıdına ayrıca
"tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde müdafii bulunup
bulunmadığını bildirmesi, bildirimde bulunmadığı takdirde
barodan bir müdafi görevlendirmesinin isteneceği,
görevlendirilen müdafie ödenecek ücretin yargılama
giderlerinden sayılacağı ve mahkûmiyeti hâlinde kendisinden
tahsil edileceği" hususunu hatırlatan meşruhat verilir.
Sanığın tutuklu olması hâlinde Ceza Muhakemesi Kanununun 176
ncı maddesinin üçüncü fıkrası
gereğince yapılan işlemler sırasında yukarıda belirtilen
meşruhat hatırlatılır. Sanık tarafından bildirimde
bulunulmadığı, tebligat yapılamadığı veya tutuklu sanığın
müdafii olmadığını bildirmesi hâlinde duruşma günü
beklenmeksizin barodan bir müdafi görevlendirmesi istenir.
(4)
Vekili bulunmayan mağdur, şikâyetçi veya katılanın talep
etmesi hâlinde, barodan bir vekil görevlendirmesi istenir.
(5)
Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince mağdur veya suçtan zarar
gören için zorunlu olarak vekil görevlendirilmesi gereken
hâllerde istemi aranmaksızın barodan bir vekil görevlendirmesi
istenir. Ancak bunun için mağdur veya suçtan zarar görenin
vekilinin olmaması şarttır.
(6)
Müdafi veya vekil görevlendirilmesi; soruşturma evresinde
ifadeyi alan merci veya sorguyu yapan hâkim, kovuşturma
evresinde ise mahkeme tarafından barodan talep edilir.
Görevlendirme esasları
MADDE 6 – (1)
Soruşturma evresinde görev yapan müdafi veya vekil, engel
bulunmadığı takdirde kovuşturma evresinde de öncelikle
görevlendirilir.
(2)
Soruşturma veya kovuşturma makamlarınca aralarında menfaat
çatışması bulunduğu bildirilmediği takdirde birden fazla
şüpheli, sanık, mağdur, şikâyetçi, suçtan zarar gören veya
katılan için aynı müdafi veya vekil görevlendirilebilir.
(3)
Baro tarafından müdafi veya vekil olarak atanan avukat, haklı
mazereti hâlinde görevlendirilmesine ilişkin yazıya dayanarak
başka bir avukata yetki verebilir.
(4)
Müdafi veya vekilin mesleği bırakması ya
da kanunî engellerle davadan çekilmesi hâlinde, baro
tarafından yeni bir müdafi veya vekil görevlendirilir.
(5)
Dosyada görevli müdafi veya vekilin, istinaf veya temyiz kanun
yolu muhakemesinde yapılacak duruşmaya katılmayacağını
bildirmesi durumunda, zorunlu müdafi veya vekil gerektiren
hâllerde görevlendirme, kanun yolu incelemesini yapacak
mahkeme tarafından o yer barosundan istenir.
(6)
Müdafi veya vekil, soruşturma evresinde
ya da duruşmada hazır bulunmaz veya vakitsiz olarak
duruşmadan çekilir veya görevini yerine getirmekten kaçınırsa,
Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme derhal başka bir müdafi
veya vekil görevlendirilmesi için gerekli işlemi yapar.
Görevin sona ermesi
MADDE 7 – (1) Müdafi
veya vekilin görevi;
a)
Soruşturma evresinde; kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın
kesinleşmesi, yetkisizlik veya görevsizlik kararı, kamu davası
açılması hâlinde ise iddianamenin kabulü kararı verilmesi,
b)
Kovuşturma evresinde; yargılamanın yapıldığı il veya ilçe
dışında yargılamayı gerektirir görevsizlik veya yetkisizlik
kararı, esasa ilişkin hükmün kesinleşmesi
ya da davanın nakline karar verilmesi,
c)
Müdafi, vekil veya kendisine müdafi ya
da vekil görevlendirilen kişinin ölmesi,
ç)
Kişinin kendisine bir müdafi veya vekil seçmesi,
hâllerinde sona erer.
(2)
Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince soruşturma ve kovuşturma
makamlarının talebi üzerine görevlendirilen müdafi veya vekil
azledilemez.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Ödeme Usul ve
Esasları
Ücret
MADDE 8 – (1) Ceza
Muhakemesi Kanunu gereğince baro tarafından görevlendirilen
müdafi veya vekile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinden ayrık
olarak hazırlanacak "Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince
Görevlendirilen Müdafi ve Vekillere Yapılacak Ödemelere
İlişkin Tarife" gereğince ödenecek meblâğ Adalet Bakanlığı
bütçesinde bu amaçla ayrılan ödenekten karşılanır.
(2)
Müdafi veya vekilin görevi gereği yaptığı zorunlu yol
giderleri ayrıca ödenir.
(3)
Müdafi veya vekile Tarife gereğince ödenen meblâğ ile zorunlu
yol giderleri yargılama giderlerinden sayılır.
Tarife
MADDE 9 – (1) Ceza
Muhakemesi Kanunu gereğince baro tarafından görevlendirilen
müdafi veya vekile ödenecek meblâğ, Türkiye Barolar Birliğinin
görüşü de alınmak suretiyle Adalet ve Maliye Bakanlıkları
tarafından her yıl Aralık ayında hazırlanan ve 1 Ocak
tarihinden geçerli olmak üzere düzenlenen Tarifede gösterilir.
Tarife ayrıca Resmî Gazete’de yayımlanır.
Ödemeye ilişkin esaslar
MADDE 10 – (1) Ceza
Muhakemesi Kanunu gereğince görevlendirilen müdafi veya
vekile soruşturma ve
kovuşturma evreleri için ayrı ayrı
olmak üzere Tarifede belirlenen ücret ödenir.
(2)
Soruşturma evresinde kolluk görevlileri, Cumhuriyet savcısı ve
mahkeme huzurunda yapılan ifade alma veya sorgu için farklı
avukatların görevlendirilmesi hâlinde tek bir ücret ödenir ve
bu ücret görevli avukatlara katkıları oranında paylaştırılır.
(3)
Aynı soruşturma veya kovuşturma evresinde bir kişi için aynı
avukata birden fazla ücret ödenmez.
(4)
Aralarında menfaat çatışması bulunmayan birden fazla şüpheli,
sanık, mağdur, şikâyetçi, suçtan zarar gören veya katılan için
görevlendirilen aynı müdafi ya da
vekile bu kişilerin her biri için ayrı, ancak en fazla on kişi
ücreti ödenir.
(5)
Yetki belgesi ile görevlendirilen avukata ayrıca ücret
ödenmez.
(6)
Müdafi veya vekil olarak görevlendirilen avukatın mesleği
bırakması ya da kanunî engellerle
davadan çekilmesi hâlinde baro tarafından yeniden
görevlendirilen müdafi veya vekile de Tarifede yazılı ücret
ödenir.
(7)
Bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin
birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen
görevsizlik ile yetkisizlik veya davanın nakli sebebiyle
müdafilik ya da vekillik görevinin
sona ermesi hâllerinde Tarifede yazılı ücret ödenir.
(8)
Kovuşturma evresinde görevsizlik kararı verilerek dosyanın
yargılamanın yapıldığı il veya ilçe içindeki üst dereceli
mahkemeye gönderilmesi hâlinde Tarifede yazılı ücretler
arasındaki fark ilâveten ödenir.
(9)
Kişinin kendisine bir müdafi veya vekil seçmesi nedeniyle
görevi sona eren müdafi ya da
vekile Tarifede yazılı ücret ödenir.
(10)
Cumhuriyet savcılığı veya mahkemenin talebi üzerine istinabe
işlemi sırasında görevlendirilen müdafi veya vekile Tarifede
yazılı ücretin yarısı ödenir.
(11)
Müdafi veya vekillik ücretinin belirlenmesinde sarf kararının
düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Tarife esas alınır.
Ücretin ödenme usulü
MADDE 11 – (1) Müdafi
veya vekil; soruşturma evresinde ifade alma ve sorguya,
kovuşturma evresinde ise bir oturuma katılmakla Tarifede
belirlenen meblâğı almaya hak kazanır. Bu meblâğ, soruşturmayı
yürüten Cumhuriyet savcısı veya kovuşturmayı yapan mahkeme
hâkimi tarafından düzenlenecek sarf kararı ve serbest meslek
makbuzuna istinaden ödeme emri belgesiyle ödenir.
(2)
Zorunlu yol giderleri ise buna ilişkin belge veya gider
pusulasının ibrazı üzerine birinci fıkrada sayılan mercilerce
düzenlenen sarf kararına istinaden ödeme emri belgesiyle
ödenir.
(3)
Ödeme emri belgeleri, soruşturma veya kovuşturmanın yapıldığı
yer Cumhuriyet başsavcılığınca düzenlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Geçici ve Son
Hükümler
Yürürlük tarihinden öncesine ilişkin uygulama
GEÇİCİ MADDE 1 – (1)
19/12/2006 tarihi ile bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih
arasında Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca soruşturma ve
kovuşturma makamlarının talebi üzerine görevlendirilmiş müdafi
veya vekillere ilişkin hususlarda da bu Yönetmelik hükümleri
ile 2007 yılı Tarifesi uygulanır.
(2)
Birinci fıkrada belirtilen döneme ilişkin olarak serbest
meslek makbuzu ile yol giderlerini gösteren belge veya gider
pusulasının ibrazı üzerine sarf kararları ve ödeme emri
belgeleri, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren
en geç üç ay içerisinde düzenlenir.
Yürürlük
MADDE 12 – (1) Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 13 – (1) Bu Yönetmelik
hükümlerini Adalet Bakanı yürütür. |
